U kunt erfgenaam zijn op grond van de wet of omdat u in een testament tot erfgenaam bent benoemd. Het is echter ook mogelijk om in een testament iemand of meerdere mensen tegelijk te onterven. Het is alleen mogelijk om personen te onterven die op grond van de wet uw erfgenamen zouden kunnen zijn, denk daarbij aan een echtgenoot of kinderen.
Wettelijk kindsdeel
Wanneer ouders een kind onterven, dan wordt dat kind geen erfgenaam. Dat betekent echter niet dat een onterfd kind nergens recht meer op heeft. Een onterfd kind kan dan nog aanspraak maken op de legitieme portie. De legitieme portie wordt dus ook wel het wettelijk kindsdeel genoemd. Het kind dat een beroep doet op de legitieme portie wordt legitimaris genoemd. De legitieme portie is een geldbedrag. De legitimaris wordt daarom schuldeiser van de nalatenschap. Het is als legitimaris dus niet mogelijk om aanspraak te maken op bepaalde goederen van de nalatenschap. Het recht om een beroep te doen op de legitieme portie vervalt vijf jaar na het overlijden. Wanneer u een beroep wilt doen op uw legitieme portie zult u dit dus tijdig moeten doen. De legitieme portie is overigens pas opeisbaar zes maanden na het overlijden. In het testament kan worden bepaald dat de legitieme portie pas opeisbaar is na het overlijden van de langstlevende echtgenoot of op een ander moment door de testateur bepaald.
Echtgenoten die onterfd zijn hebben geen recht op de legitieme portie.
Hoogte
Hoe hoog de legitieme portie is, is afhankelijk van de omvang van de nalatenschap en de samenstelling van de familie. De legitieme portie komt meestal overeen met de helft van een normaal erfdeel. Bijvoorbeeld: in het geval de moeder overlijdt wanneer zij is getrouwd met vader en zij laat daarnaast drie kinderen na, dan bedraagt het erfdeel op basis van de wet 1/4e deel van de nalatenschap van de moeder. De legitieme portie bedraagt dan de helft, de legitimaris krijgt dan een geldvordering, met een waarde van 1/8e deel van de nalatenschap.
Een belangrijk verschil is wel dat bij de legitieme portie rekening wordt gehouden met bepaalde giften die de ouder tijdens het leven heeft gedaan. Zo worden schenkingen van vijf jaar voor het overlijden en alle giften aan afstammelingen meegeteld. Van de legitieme portie worden dan wel afgetrokken de bedragen die al tijdens het leven zijn ontvangen of die krachtens erfrecht worden verkregen.
Het kan dus zelfs zo zijn dat als u niet onterfd bent, uw legitieme portie hoger is dan uw erfdeel doordat aan een ander kind hoge schenkingen zijn gedaan.
De legitieme portie berekenen
Wilt u een erfgenaam onterven of bent u onterfd en wilt u weten hoeveel de legitieme portie bedraagt? Neem dan gerust contact met ons op om uw situatie met ons te bespreken.
